Αντισημιτισμός: Μαρόκο

Οι Εβραίοι ζούσαν στο Μαρόκο πολύ πριν από τη γαλλική αποικιακή κυριαρχία. Υπό τις μουσουλμανικές δυναστείες, το σύστημα ντιμί προσέφερε θρησκευτική προστασία, ενώ τοποθετούσε τους Εβραίους κάτω από τους Μουσουλμάνους σε νομικό καθεστώς και επέβαλε τον φόρο τζίζια.

Εξερεύνηση: Μαρόκο

Δημοσιεύτηκε από το WTJΕνημέρωση έκδοσης

Στο σπίτι κάτω από άνιση προστασία

Οι Εβραίοι ζούσαν στο Μαρόκο πολύ πριν από τη γαλλική αποικιακή κυριαρχία. Υπό τις μουσουλμανικές δυναστείες, το σύστημα ντιμί προσέφερε θρησκευτική προστασία, ενώ τοποθετούσε τους Εβραίους κάτω από τους Μουσουλμάνους σε νομικό καθεστώς και επέβαλε τον φόρο τζίζια. Αυτή η διευθέτηση διέφερε: ορισμένοι ηγεμόνες προστάτευαν τις κοινότητες, ενώ η δίωξη των Αλμοχάντ ανάγκασε τη μεταστροφή ή τη φυγή. Οι μεταγενέστεροι μελάχ έκαναν ορατό τον διαχωρισμό στους δρόμους της πόλης. Η αποικιακή επιρροή πρόσθεσε νέες διαιρέσεις και ο Βισύ εισήγαγε τον φυλετικό αποκλεισμό. Οι μεταπολεμικές περιφερειακές συγκρούσεις, η αβεβαιότητα και οι μεταναστευτικοί περιορισμοί αναμόρφωσαν στη συνέχεια το ερώτημα εάν μια οικογένεια θα μπορούσε να παραμείνει ή να φύγει.

Δωδέκατος – δέκατος ένατος αιώνας

Προστασία και ανισότητα · Ένας γείτονας μπορεί να προστατεύεται και να παραμένει υποδεέστερος

Η θρησκευτική ιεραρχία, οι καταναγκαστικοί ηγεμόνες και οι διαχωρισμένες συνοικίες διαμόρφωσαν τον πρώιμο αντιεβραϊκό αποκλεισμό στο Μαρόκο.

Οι όροι προστασίας

Οι εβραϊκές κοινότητες μπορούσαν να λατρεύουν και να διατηρούν κοινοτικά ιδρύματα κάτω από το πλαίσιο των ντιμί. Σε αντάλλαγμα πλήρωναν ειδικό φόρο και κατείχαν υποδεέστερο νομικό καθεστώς. Αυτό συνέβαλε στη διατήρηση της μακράς εβραϊκής διαμονής, αλλά κατέστησε την ισότητα μη διαθέσιμη. Η προστασία και οι διακρίσεις ήταν μέρος της ίδιας ρύθμισης. η επιβολή άλλαξε σε ηγεμόνες και μέρη.

Όταν η προστασία δίνει τη θέση της στον εξαναγκασμό

Κάτω από τους Αλμοχάντ τον δωδέκατο αιώνα, οι Εβραίοι αντιμετώπισαν πίεση να αλλάξουν θρησκεία ή να φύγουν. Ο Μαϊμωνίδης έγραψε για την αναγκαστική μεταστροφή ενώ ζούσε στη Φεζ, πριν φύγει ξανά το 1165. Η απάντησή του αφορούσε ένα πραγματικό δίλημμα επιβίωσης. Η δίωξη προέκυψε από την επιθυμία ενός ηγεμόνα για θρησκευτική συμμόρφωση, παρά από μια αναπόφευκτη σύγκρουση μεταξύ γειτόνων.

Το όριο του mellah

Η Φεζ και αργότερα το Μαρακές ίδρυσαν ξεχωριστές εβραϊκές συνοικίες γνωστές ως mellahs. Στο Μαρακές, οι Εβραίοι μεταφέρθηκαν σε μια περιτειχισμένη περιοχή τον δέκατο έκτο αιώνα. Τέτοιοι χώροι θα μπορούσαν να παρέχουν κοινοτική ζωή και ένα μέτρο ασφάλειας επιβάλλοντας παράλληλα τον χωρισμό. Η πύλη εξέφραζε την άνιση θέση που είχε αποδοθεί στους Εβραίους μέσα στην πόλη.

Τέλη δέκατου ένατου αιώνα – 1939

Αποικιακές διαιρέσεις · Οι νέες ευκαιρίες δημιουργούν νέες γραμμές μεταξύ των γειτόνων

Τα σχολεία, η ξένη προστασία και η αποικιακή κυριαρχία άλλαξαν μια παλαιότερη θρησκευτική ιεραρχία.

Μια εκπαίδευση με ευρύτερο ορίζοντα

Τα σχολεία της Alliance israélite universelle συνέδεσαν τους Μαροκινούς Εβραίους με τη γαλλόφωνη εκπαίδευση και ευκαιρίες στο εξωτερικό. Το έργο τους ανταποκρίθηκε εν μέρει στην ανασφάλεια του υποτελούς. Η σχολική φοίτηση θα μπορούσε να διευρύνει το μέλλον ενός παιδιού, μεταβάλλοντας παράλληλα τη γλώσσα, τις φιλοδοξίες και τους δεσμούς μέσα στην τοπική κοινότητα.

Προτεκτοράτο δεν είναι χειραφέτηση

Η κυριαρχία του γαλλικού προτεκτοράτου ξεκίνησε το 1912, αλλά οι Μαροκινοί Εβραίοι δεν έλαβαν τη συλλογική γαλλική υπηκοότητα που χορηγήθηκε στους περισσότερους Εβραίους της Αλγερίας το 1870. Οι περισσότεροι παρέμειναν υποτελείς του σουλτάνου. Η αποικιακή εξουσία στρώνει νέους θεσμούς σε παλαιότερες διακρίσεις θέσης αντί να παρέχει ένα ενιαίο σύστημα ίσων δικαιωμάτων.

Η γειτονιά διασχίζει ένα νέο όριο

Η ευρωπαϊκή επιρροή και προστασία πρόσφερε σε ορισμένους Εβραίους δρόμους προς διαφορετική θέση και ευκαιρίες. Άλλοι παρέμειναν φτωχοί ή ζούσαν πέρα ​​από τα κύρια αποικιακά κέντρα. Αυτές οι διαφορές έχουν σημασία επειδή οι αντισημιτικές αφηγήσεις ισοπεδώνουν τις κοινότητες σε μια προνομιούχα ομάδα. Η άνιση αλλαγή θα μπορούσε να εντείνει τη δυσαρέσκεια χωρίς να γίνει αληθινό αυτό το στερεότυπο.

1940–1942

Φυλετικός αποκλεισμός Vichy · Ένας εισαγόμενος φυλετικός κανόνας φτάνει στην τάξη

Οι γαλλικές αρχές μετέτρεψαν την αντιεβραϊκή ιδεολογία σε περιορισμούς στην εργασία, στην εκπαίδευση και στον τόπο κατοικίας.

Η Vichy αλλάζει τη νομική κατηγορία

Μετά την ήττα της Γαλλίας το 1940, τα αντιεβραϊκά καταστατικά του Vichy έφτασαν στο Μαρόκο μέσω θεσμών προτεκτοράτου. Το καταστατικό του 1941 εφάρμοζε πιο αυστηρά τον φυλετικό ορισμό. Η εβραϊκή ταυτότητα θα μπορούσε πλέον να καθορίσει την πρόσβαση σε επαγγέλματα και εκπαίδευση, ανεξάρτητα από τη συμπεριφορά του ατόμου ή τη θέση του στη ζωή του Μαρόκου.

Αναγκάστηκε να επιστρέψει στο mellah

Τα μέτρα του Vichy απαιτούσαν από ορισμένους Εβραίους που ζούσαν σε ευρωπαϊκές γειτονιές να επιστρέψουν στα mellahs. Η επιβολή ποικίλλει, με τη Φεζ να επηρεάζεται ιδιαίτερα. Ο υπερπληθυσμός επιδείνωσε τις συνθήκες διαβίωσης και τις ασθένειες. Ένας προφανώς διοικητικός κανόνας διαμονής επέβαλε άμεσο κακό στις οικογένειες περιορίζοντας τα σημεία που μπορούσαν να ζήσουν με ασφάλεια.

Ο ρόλος του σουλτάνου είναι περίπλοκος

Ο γενικός διοικητής του προτεκτοράτου Charles Noguès επέβλεπε τους φυλετικούς νόμους, οι οποίοι έλαβαν την έγκριση του σουλτάνου Μωάμεθ Ε'. Ο σουλτάνος ​​υποστήριξε επίσης Εβραίους ηγέτες και παρενέβη σε ορισμένα θέματα. η εφαρμογή καθυστέρησε ή περιορίστηκε κατά τόπους. Ούτε ένας απλός θρύλος διάσωσης ούτε ένας ισχυρισμός ομοιόμορφης δίωξης εξηγούν αυτές τις ενέργειες. Ωστόσο, οι περιορισμοί ήταν πραγματικοί.

1948–1964

Βία & αποχώρηση · Η παραμονή και η αποχώρηση γίνονται και οι δύο αβέβαιες

Η βία, η αποαποικιοποίηση, η προσκόλληση στο Ισραήλ και οι περιορισμοί στις μετακινήσεις διαμόρφωσαν διαφορετικές οικογενειακές αποφάσεις.

Oujda και Jerada, 1948

Τον Ιούνιο του 1948 επιθέσεις κατά Εβραίων στην Ούτζντα και στη γειτονική Τζεράντα προκάλεσαν δολοφονίες και φόβο. Έγιναν μέσα σε περιφερειακές εντάσεις γύρω από την ίδρυση του Ισραήλ. Η στοχοποίηση των ντόπιων Εβραίων ως συλλογικών υποκατάστατων μιας σύγκρουσης αλλού φόρτωνε σε Μαροκινούς γείτονες ευθύνη για γεγονότα που δεν έλεγχαν ατομικά.

Η ανεξαρτησία δεν ρυθμίζει το μέλλον

Η ανεξαρτησία του Μαρόκου το 1956 άνοιξε ένα νέο πολιτικό κεφάλαιο. Οι εβραϊκές οικογένειες αντιμετώπιζαν διαφορετικές ελπίδες και φόβους σχετικά με την υπηκοότητα, την εργασία και την κοινοτική ασφάλεια. Η μετανάστευση και η επικοινωνία με το Ισραήλ περιορίστηκαν σε τμήματα της περιόδου που ακολούθησε. Για κάποιους, η αβεβαιότητα αφορούσε τόσο το δικαίωμα να φύγουν όσο και την προοπτική παραμονής.

Γιατί έφυγαν τόσες οικογένειες

Οι αποχωρήσεις αντικατόπτριζαν ένα μείγμα ανασφάλειας, οικονομικών ελπίδων, σιωνιστικής δέσμευσης, οικογενειακών δικτύων και αλλαγής κανόνων. Η μεγάλης κλίμακας μετανάστευση αναμόρφωσε τη μαροκινή εβραϊκή ζωή, ενώ παρέμεινε μια κοινότητα. Δεν υπήρχε ένα μοναδικό κίνητρο κοινό σε όλες τις οικογένειες. Οι μετέπειτα ζωές τους στο Ισραήλ, τη Γαλλία και αλλού συνέχισαν μια μαροκινή ιστορία αντί να τη διαγράψουν.

2023–σήμερα

7 Οκτωβρίου και σήμερα · 7 Οκτωβρίου και σήμερα

Ισλαμιστικές αντιλήψεις περί καθήκοντος και ριζοσπαστικός αριστερός αντιιμπεριαλισμός ενώθηκαν προς υποστήριξη του αφηγήματος αντίστασης της 7ης Οκτωβρίου, ενώ συνεχιζόταν η επίσημη προστασία των Εβραίων.

Διαφορετικά κινήματα συμμετέχουν στην ίδια πορεία

Τον Οκτώβριο του 2023, το ισλαμιστικό κίνημα Al Adl wal Ihsane κάλεσε τον κόσμο σε συγκέντρωση και ενέκρινε το Al-Aqsa Flood, το όνομα που χρησιμοποιήθηκε για την επιχείρηση της Χαμάς στις 7 Οκτωβρίου. Η αριστερή εφημερίδα Annahj περιέγραψε την ίδια ευρύτερη κινητοποίηση.

Η κοινή δράση ένωσε διαφορετικές πολιτικές παραδόσεις γύρω από την Παλαιστίνη και έκανε ορατή την αντίδραση στην 7η Οκτωβρίου μέσα στο Μαρόκο. Οι πηγές των κινημάτων τεκμηριώνουν αυτή τη συνεργασία και υποστήριξη· δεν αποδεικνύουν ότι κάθε συμμετέχων ήθελε να βλάψει Μαροκινούς Εβραίους.

Ένας κοινός σκοπός συναντά μια ανταγωνιστική ιδέα του ανήκειν

Οι Μαροκινοί Εβραίοι είχαν ζήσει υπό άνιση προστασία και ο Βισύ αργότερα επέβαλε φυλετικό αποκλεισμό υπό το προτεκτοράτο. Η σημερινή αναγνώριση της εβραϊκής κληρονομιάς προσφέρει μια διαφορετική εθνική ιστορία, που περιλαμβάνει τους Εβραίους αντί να τους αντιμετωπίζει ως ξένους. Εβραίοι εκπρόσωποι ανέφεραν ανησυχία μετά τις 7 Οκτωβρίου παράλληλα με τη συνεχιζόμενη ασφαλή προσέλευση στη συναγωγή.

Την ίδια στιγμή, η ισλαμιστική έκκληση του Al Adl wal Ihsane και η ριζοσπαστική αριστερή εφημερίδα Annahj υποστήριξαν την ίδια κινητοποίηση του Ραμπάτ και επαίνεσαν το Al-Aqsa Flood. Το ισλαμικό καθήκον και η αντίθεση στην αμερικανική και ισραηλινή εξουσία παρείχαν διαφορετικούς λόγους για να υποστηρίξουν την ίδια υπόθεση: μια τεκμηριωμένη σύγκλιση αριστερών και ισλαμιστικών ομάδων («κόκκινων-πράσινων»). Αυτό νομιμοποίησε την επιχείρηση πολιτικά, αλλά τα έγγραφα του κινήματος δεν αποδεικνύουν ένα κύμα εγχώριων αντιεβραϊκών επιθέσεων. Το τοπικό μείγμα περιλαμβάνει τόσο αυτή την κινητοποίηση όσο και ιδρύματα ικανά να αντισταθούν στη μεταφορά της στους Μαροκινούς Εβραίους.

Η ιστορία δεν υπαγορεύει το τέλος

Οι Μαροκινοί Εβραίοι ζούσαν υπό προστασία χωρίς ισότητα πριν από την αποικιακή κυριαρχία. Το καθεστώς του Βισύ επέβαλε αργότερα φυλετικούς αποκλεισμούς υπό το γαλλικό προτεκτοράτο. Οι πολιτικές αρχές επηρέαζαν επανειλημμένα το πόσο ασφαλής ήταν η ένταξη μιας εβραϊκής οικογένειας.

Ο απόηχος της 7ης Οκτωβρίου έφερε νέα ανησυχία παράλληλα με τη συνέχιση της λατρείας. Αυτός ο συνδυασμός αντιστέκεται σε ένα εύκολο τέλος είτε σε επιβεβαίωση είτε σε καταστροφή. Η προηγούμενη ιστορία εξηγεί γιατί η ανησυχία της κοινότητας αξίζει προσοχής. Η συνεχιζόμενη δημόσια ζωή της δείχνει γιατί αυτή η ιστορία δεν πρέπει να χρησιμοποιηθεί για να υποθέσει ότι κάθε νέα κρίση πρέπει να εκτυλίσσεται με τον ίδιο τρόπο.